Emailime zaman zaman farklı sorular geliyor. Bu soruları olabildiğince cevaplamaya çalışıyorum. Ama bazı sorular var ki, sadece soranı değil, birçok kişiyi ilgilendiriyor. Gaziantep’ten Tuğrul’un sorduğu soru da bunlardan bir tanesi. Bu soruyu ve cevabını buradan paylaşmak istiyorum. Tuğrul’a da böyle bir soruyu yönelttiği için teşekkür ediyorum.

İşte Tuğrul’un sorusu: “Devlet memurluğuna yeni başlamış,hayatında hiç kredi ve kredi kartı kullanmamış birisi kredi çekebilir mi? Çekebilirse maksimum ne kadar çekebilir?”

Aslında bu sorunun cevabı basit. Bugüne kadar hiç kredi almamış veya kredi kartı kullanmamış bir kişinin kredi çekebilmesi neredeyse imkansıza yakın diyebilirim. Çünkü, bankalar bir kredi başvurusu yapıldığında, Kredi Kayıt Bürosu (KKB) dediğimiz kurumdan kredi risk raporumuzu ve kredi risk skorumuzu talep eder. Bu talep karşılığında da KKB’den skorumuzla beraber raporumuz ellerine ulaşır. Ve bu bilgiler ışığında banka, bize kredi verip vermeyeceğimize karar verir. Eğer verecekse de, kredi limitinin ne kadar olacağını yine bu rapordaki bilgilere göre verir.

Bugüne kadar hiç kredi kullanılmadıysa, KKB’de rapor oluşmamıştır. Rapor oluşmadığında, bankanın bilgi talebinde üstünde sadece kişisel bilgilerinizin olduğu bir sayfa yollanır bankaya. Banka da bu bilgiler çerçevesinde uygun bir karar veremeyeceği için, muhtemelen kredi onayı vermeyecektir.

Yani, kredi alabilmek için bir şekilde kredi tarihçesi başlatmak gerekir. Kredi olmadan da kredi tarihçesi başlamaz. Bu iki cümleyi peşpeşe okuduğumuzda, sanki bir kısır döngü içinde kendimizi kaybediyoruz. Ama, durum aslında bir kısır döngüymüş gibi adlandırılacak kadar dramatik değil.

Kredi tarihçesi olmayan bir kişinin yapabileceği iki adım var.

Birinci adım; herhangi bir bankaya gidip, bankaya belli bir miktarda para bloke edildiğinde, o para miktarı kadar kredi verip vermediklerini öğrenmek. Eğer banka böyle bir çalışma içinde bulunuyorsa, ki Türkiye’de birçok banka bunu mutlaka sağlıyordur, hemen o bankada bir hesap açıp, bir miktar para yatırarak, o para karşılığı kadar kredi talep edilebilir. Bu rakam, minimum 300 TL, maksimum 5000 TL olabilir.

İkinci adım; kredi kartı olan bir yakınınızdan, o kredi kartına sizin adınıza bir ek kart çıkartması istenebilir. Ek kart çıkarttığınızda, sanki senelerdir o kartı siz kullanıyormuşsunuz gibi, bütün kredi tarihçesi, sizin raporunuza da işlenir. Burada dikkat edilmesi gereken husus, bu kart sahibinin, söz konusu karta geçmişte hiç geç ödeme yapmamış olmasıdır. Eğer geçmişte geç ödeme yapmışsa o karta, o geç ödeme bilgisi de sizin raporunuza işlenir. Yani, ek kartta, söz konusu kartla ilgili pozitif ve negatif bütün bilgiler sizin raporunuza girer.

Kredi alınırken, kredi risk raporu ve skoru kadar maaş da önemli bir gösterge. Sonuçta, kazancınız da önemli, çünkü siz aslında kredi alırken, kazancınıza güvenerek ileriye dönük avans alıyorsunuz ve bu avansı da alacağınız maaşla ödeme sözü veriyorsunuz. Durum böyleyken, almış olduğunuz maaşa göre kredi limitiniz çıkacaktır. Ayda 1000 TL maaş alanla, 5000 TL maaş alan kişinin limitleri aynı olmayabilir ve bunun en büyük sebeplerinden biri de maaş farklılığıdır.

Yukarıda bahsettiğim iki adım yapılırsa, bugüne kadar hiç kredi kullanmamış ve kredi kartı almamış kişinin kredi risk raporu ve skoru hayata geçer ve bir tarihçe oluşmaya başlar.